کمیساریای عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان UNHCR اعلام کرده است که بحران افغانستان همچنان یکی از بزرگترین و طولانیترین بحرانهای جابهجایی اجباری در جهان به شمار میرود؛ بحرانی که نه تنها افغانستان، بلکه کشورهای همسایه از جمله ایران، پاکستان و کشورهای آسیای مرکزی را نیز دربر گرفته است.
بر اساس این گزارش، دههها آوارگی، شکنندگی اقتصادی، ناامنی و تنشهای ژئوپلیتیکی، همچنان بر روند مهاجرت و جابهجایی در منطقه تأثیر گذاشته و نیازهای پیچیده و گستردهای در زمینه حمایت از پناهجویان و مهاجران ایجاد کرده است.
کمیساریای عالی پناهندگان میگوید ایران و پاکستان همچنان میزبان بخش عمدهای از پناهندگان افغانستان در جهان هستند. با این حال، تغییر سیاستهای مهاجرتی و فشارهای اقتصادی در این دو کشور، به اخراج و بازگشت گسترده شهروندان افغان در شرایط دشوار منجر شده است؛ روندی که فشار مضاعفی بر جوامع آسیبپذیر و خدمات اولیه در افغانستان وارد کرده است.
در این گزارش همچنین آمده است که درگیریهای مسلحانه در ایران و افزایش تنشهای امنیتی میان افغانستان و پاکستان، همزمان با موج بازگشت مهاجران، بیثباتی در منطقه را تشدید کرده است.
به گفته سازمان ملل، بسیاری از افغانستانیهایی که به کشور بازمیگردند، همچنان با خطر نقض حقوق بشر و تهدیدهای امنیتی روبهرو هستند. شرایط دشوار زندگی و نبود امکانات کافی برای ادغام مجدد آنان در جامعه نیز احتمال آوارگی دوباره و مهاجرت به کشورهای دیگر را افزایش داده است.
کمیساریای عالی پناهندگان تأکید کرده است که با همکاری شرکای خود، برای ارائه حمایتهای اولیه، ایجاد راهکارهای پایدار، تسهیل بازگشت داوطلبانه، گسترش مسیرهای قانونی مهاجرت از جمله فرصتهای کاری، آموزشی و پیوستن اعضای خانواده، و همچنین حمایت از پناهندگان آسیبپذیر در کشورهای میزبان تلاش میکند.
با این حال، این نهاد هشدار داده است که کمبود شدید منابع مالی، توانایی آن را برای ادامه برنامههای حمایتی با محدودیت جدی روبهرو کرده است. بر اساس این گزارش، کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل برای اجرای برنامههای خود در ارتباط با بحران افغانستان در سال ۰۲۰۲ به ۴.۲۵۴ میلیون دالر بودجه نیاز دارد.
