سازمان عفو بینالملل در نامهای سرگشاده به اتحادیه اروپا و کشورهای عضو آن، نسبت به تلاشها برای همکاری با طالبان در زمینه اخراج پناهجویان به افغانستان ابراز نگرانی کرده و هشدار داده است که چنین همکاریای با تعهدات بینالمللی کشورهای اروپایی مغایرت دارد.
عفو بینالملل این نامه را روز چهارشنبه، هفتم اسد، منتشر کرد. این سازمان پیشتر نیز از اتحادیه اروپا خواسته بود اخراج اجباری شهروندان افغانستان را متوقف کرده و از هرگونه همکاری با طالبان برای بازگرداندن آنان خودداری کند.
در این نامه، عفو بینالملل بار دیگر تأکید کرده است که افغانستان همچنان کشوری ناامن برای بازگرداندن پناهجویان است و هرگونه برنامهریزی برای اخراج آنان، جان و امنیتشان را در معرض خطر قرار میدهد.
این سازمان با اشاره به وضعیت حقوق بشر در افغانستان نوشته است که طالبان پس از بازگشت به قدرت، چارچوبهای قانونی حمایت از حقوق شهروندان را تضعیف کرده و آزادی بیان، آزادی اندیشه، حق دادرسی عادلانه و برابری در برابر قانون را بهشدت محدود کردهاند.
عفو بینالملل همچنین گفته است طالبان با اجرای قوانین و سیاستهای تبعیضآمیز، زنان، دختران و اقلیتهای قومی و مذهبی را هدف قرار دادهاند و در برابر نادیده گرفتن این محدودیتها از مجازاتهایی مانند شلاق، بازداشت خودسرانه، حبس غیرقانونی، ناپدیدسازی اجباری و شکنجه استفاده میکنند.
این سازمان در ادامه به بحران انسانی افغانستان، از جمله خشکسالیهای طولانیمدت، بلایای طبیعی، کاهش کمکهای بشردوستانه و دشواری دسترسی بازگشتکنندگان به سرپناه و خدمات اولیه اشاره کرده و این عوامل را از موانع اصلی بازگشت امن و پایدار دانسته است.
عفو بینالملل استدلال کرده است که تلاش اتحادیه اروپا برای همکاری با طالبان در زمینه بازگرداندن پناهجویان، تلاشی برای دور زدن تعهدات حقوقی این اتحادیه، بهویژه اصل «عدم بازگرداندن اجباری» (Non-Refoulement)، و کوچک جلوه دادن خطرات و پیامدهای اخراج افراد به افغانستان است.
این سازمان در پایان، اتحادیه اروپا را به اتخاذ رویکردی دوگانه متهم کرده و نوشته است که این اتحادیه از یک سو نقض گسترده حقوق بشر توسط طالبان را محکوم میکند، اما از سوی دیگر، در پی همکاری با این گروه برای اخراج شهروندان افغانستان است.
